Τι είναι τα Πνευματικά Δικαιώματα;
Μια περιπέτεια στον κόσμο της δημιουργίας και του σεβασμού
Τι σημαίνει πνευματικά δικαιώματα;
Είναι οι ειδικοί κανόνες που προστατεύουν τις ιδέες και τις δημιουργίες των ανθρώπων. Σκέψου τα σαν μια αόρατη ασπίδα που φροντίζει τη δουλειά κάθε δημιουργού!
Όταν κάποιος φτιάχνει ένα τραγούδι, ένα βιβλίο ή μια όμορφη ζωγραφιά, έχει το δικαίωμα να αποφασίζει πώς θα χρησιμοποιηθεί. Ακριβώς όπως εσύ αποφασίζεις ποιος θα παίξει με τα παιχνίδια σου!
Γιατί είναι σημαντικά;
Προστασία
Προστατεύουν τη σκληρή δουλειά και τον χρόνο που αφιερώνουν οι δημιουργοί στις δημιουργίες τους.
Κίνητρο
Δίνουν κίνητρο στους ανθρώπους να συνεχίζουν να φτιάχνουν καινούρια και συναρπαστικά πράγματα.
Σεβασμός
Μας διδάσκουν να σεβόμαστε τη δουλειά και τη φαντασία των άλλων ανθρώπων.
Τι προστατεύουν τα πνευματικά δικαιώματα;
Βιβλία & Ιστορίες
Βιβλία, ποιήματα, παραμύθια και κάθε γραπτή ιστορία που μας ταξιδεύει.
Μουσική
Τραγούδια, μελωδίες και κάθε ήχος που μας κάνει να χορεύουμε και να τραγουδάμε.
Εικόνες
Ζωγραφιές, φωτογραφίες, ταινίες και κάθε οπτική δημιουργία που μας εντυπωσιάζει.
Ψηφιακά
Προγράμματα υπολογιστών, παιχνίδια και εφαρμογές που μας διασκεδάζουν.
Τι δεν προστατεύουν;
- Ιδέες που δεν έχουν γραφτεί ή ζωγραφιστεί ακόμα - πρέπει πρώτα να τις δημιουργήσεις!
- Απλές λέξεις ή σύντομοι τίτλοι που χρησιμοποιεί όλος ο κόσμος
- Γεγονότα και ειδήσεις που συμβαίνουν στον κόσμο
- Παλιά παραμύθια που ανήκουν σε όλους μας, όπως λαϊκά παραμύθια και μύθοι
Τι γίνεται αν χρησιμοποιήσουμε κάτι χωρίς άδεια;
Είναι σαν να παίρνουμε κάτι που δεν μας ανήκει χωρίς να ρωτήσουμε πρώτα. Φαντάσου πόσο στεναχωρημένος θα ένιωθες αν κάποιος πήρε τη ζωγραφιά σου και την έλεγε δική του!
Μπορεί να στεναχωρήσουμε πολύ τον δημιουργό και να έχουμε σοβαρά προβλήματα. Ο σεβασμός είναι το κλειδί!
Πώς μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε δημιουργίες άλλων σωστά;
01
Ζητάμε Άδεια
Να ρωτάμε πάντα τον δημιουργό αν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τη δουλειά του. Είναι ευγενικό και σωστό!
02
Αναφέρουμε τον Δημιουργό
Να λέμε πάντα ποιος έφτιαξε το έργο. Έτσι όλοι ξέρουν ποιος είναι το ταλέντο πίσω από τη δημιουργία!
03
Ελεύθερο Υλικό
Να χρησιμοποιούμε υλικό που έχει ειδική άδεια για ελεύθερη χρήση, όπως το Creative Commons.
Δίκαιη Χρήση (Fair Use)
Μερικές φορές μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε μικρά κομμάτια από μια δημιουργία για να μάθουμε κάτι καινούριο, να κάνουμε μια εργασία ή να σχολιάσουμε.
Αλλά προσοχή! Πάντα με σεβασμό και χωρίς να βλάπτουμε τον δημιουργό ή να του παίρνουμε τη δόξα που του αξίζει.
Θυμήσου!
Η δίκαιη χρήση είναι σαν να δανείζεσαι ένα μολύβι - το χρησιμοποιείς για λίγο και το επιστρέφεις με ευγνωμοσύνη!
Πνευματικά δικαιώματα και εμείς
Εσύ είσαι δημιουργός!
Όταν φτιάχνεις μια ζωγραφιά, γράφεις μια ιστορία ή συνθέτεις ένα τραγούδι, κι εσύ έχεις δικαιώματα!
Σεβασμός παντού
Πρέπει να σεβόμαστε τα δικαιώματα των φίλων μας, των συμμαθητών και όλων των ανθρώπων που δημιουργούν.
Συμπέρασμα: Σεβασμός και Δημιουργία
Σεβασμός
Τα πνευματικά δικαιώματα μας βοηθούν να δημιουργούμε με σεβασμό και ευγένεια.
Δημιουργία
Όλοι μπορούμε να γίνουμε δημιουργοί και να προστατεύουμε τη δουλειά μας.
Μέλλον
Ας μάθουμε να σεβόμαστε τις ιδέες των άλλων και να φτιάχνουμε έναν κόσμο γεμάτο δημιουργικότητα!